Αλ-Σαράα στο κανάλι Ντιτζλά: τα συριακά λιμάνια επιλογή για εξαγωγή ιρακινού πετρελαίου και συνδεδεμένο το μέλλον των δύο χωρών

Ο Σύρος πρόεδρος Αχμάντ αλ-Σαράα, σε αποκλειστική συνέντευξη με τον Δρ. Ναμπίλ Τζασίμ στο τηλεοπτικό κανάλι Ντιτζλά που μεταδόθηκε το βράδυ της Τρίτης 27 Οκτωβρίου, δήλωσε ότι το μέλλον του Ιράκ και της Συρίας είναι αλληλένδετο ιστορικά, παρόντος και μέλλοντος, και ότι τα συριακά λιμάνια στη Μεσόγειο είναι από τις καλύτερες και πιο εύκολες διόδους για την εξαγωγή ιρακινού πετρελαίου, αποκαλύπτοντας ότι πάνω από 100.000 φορτηγά διέλευσης πέρασαν από τη Συρία προς το Ιράκ τους τελευταίους έξι ή επτά μήνες.

Η συνέντευξη, αφιερωμένη εξ ολοκλήρου στο ιρακινό ζήτημα και διάρκειας περίπου 37 λεπτών, αποτελεί την πρώτη εμφάνιση του αλ-Σαράα σε ιρακινό μέσο ενημέρωσης. Συζήτησε τις κοινωνικές και οικονομικές σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών, τα ζητήματα συνόρων, ασφάλειας, πετρελαίου και νερού, τις επισκέψεις σε ιερούς τόπους, το ζήτημα των συριακών κρατουμένων στο Ιράκ, καθώς και την προσωπική του εμπειρία στο Ιράκ και το μήνυμά του προς τους Ιρακινούς.

Κοινωνικοί δεσμοί που προηγούνται της πολιτικής

Ο αλ-Σαράα είπε ότι οι σχέσεις μεταξύ κρατών στηρίζονται σε πολλούς πυλώνες, πρώτος από τους οποίους είναι η λαϊκή σχέση, εξηγώντας ότι «οι κοινωνικές σχέσεις μεταξύ Συρίας και Ιράκ είναι παλιές και ιστορικές», και ότι πολλές φορές η ίδια φυλή είναι χωρισμένη μεταξύ συριακών και ιρακινών κλάδων, «ενώ το μέλλον είναι ιστορικά, παρόντος και μέλλοντος συνδεδεμένο».

Πρόσθεσε ότι οι σχέσεις μεταξύ κρατών «δεν πρέπει να καθορίζονται από ρευστότητα αλλά από κανόνες που ρυθμίζουν αυτή τη σχέση», επισημαίνοντας ότι οι σχέσεις μεταξύ των λαών παρέμειναν πάντοτε υγιείς, ενώ οι σχέσεις μεταξύ των πολιτικών πλευρών υπέστησαν διαφωνίες που είχαν αρνητική επίδραση.

Θεώρησε ότι η διαχείριση της σχέσης μεταξύ δύο χωρών του μεγέθους της Συρίας και του Ιράκ πρέπει να ξεκινά «από τα κοινά, όχι από τους φόβους», τονίζοντας ότι «όσα μας ενώνουν είναι πολύ περισσότερα από όσα μας χωρίζουν», και ότι δεν είναι απαραίτητο να συμφωνήσουν σε όλα πριν προχωρήσουν στην οικονομική και κοινωνική ανοικοδόμηση.

Αλ-Φάου, Ταρτούς και εξαγωγή ιρακινού πετρελαίου

Ο σύρος πρόεδρος εξήγησε ότι η Συρία αποτελεί την θαλάσσια όψη του Ιράκ στη Μεσόγειο, και τον στρατηγικό διάδρομο που συνδέει τη Δύση με το Ιράκ έως τον Περσικό Κόλπο, αναφερόμενος σε διάφορες διαδρομές που είναι σε λειτουργία, μεταξύ των οποίων η σύνδεση του λιμανιού αλ-Φάου με τη Μεσόγειο μέσω του λιμανιού του Ταρτούς, οι χερσαίοι δρόμοι που συνδέουν τη Σαουδική Αραβία με τη Συρία μέσω του Ιράκ, και οι οδοί από την Τουρκία προς το Ιράκ μέσω συριακών εδαφών.

Είπε ότι το ιρακινό πετρέλαιο χρειάζεται προσβάσεις και διαδρόμους για εξαγωγή, και «ένα από τα καλύτερα και πιο εύκολα σημεία πρόσβασης ήταν τα λιμάνια της Μεσογείου που βρίσκονται στη Συρία», επισημαίνοντας ότι υπήρχε παλαιά γραμμή μεταφοράς πετρελαίου που χρονολογείται από τη δεκαετία του 1950 πριν αυτή διακοπεί λόγω πολιτικών διαφορών.

Γραμμή Κιρκούκ–Μπανιάς και αμερικανικές/περιφερειακές εταιρείες

Σε απάντηση για τη γραμμή Κιρκούκ–Μπανιάς, ο αλ-Σαράα είπε ότι πρωτοβουλίες μνημονίων κατανόησης είχαν υπογραφεί σε αρχικό στάδιο στις Ηνωμένες Πολιτείες, και αφηγήθηκε ότι πέρυσι μία από τις εταιρείες που επενδύουν στη Συρία του πρόσφερε επένδυση αξίας εκατοντάδων εκατομμυρίων δολαρίων. Της πρότεινε να απευθυνθεί στο Ιράκ, αυτό έγινε πριν από την κρίση στο Στενό του Χορμούζ, προσθέτοντας: «Είπα ότι πρέπει να επανέλθει η κατασκευή των αγωγών πετρελαίου προς το Μπανιάς, αυτό είναι ό,τι περισσότερο θα χρειαστεί το Ιράκ στο επόμενο στάδιο».

Διευκρίνισε ότι αυτές οι εταιρείες συζήτησαν το ζήτημα με την προηγούμενη ιρακινή κυβέρνηση υπό την προεδρία του Μοχάμεντ Σχιάα αλ-Σουντάνι, αλλά οι συζητήσεις παρέμειναν στάσιμες λόγω της μεταβατικής περιόδου και της προεκλογικής φάσης, και στη συνέχεια συνεχίστηκαν με τον πρωθυπουργό Άλι αλ-Ζεϊντί, εξηγώντας ότι ομάδα περιφερειακών και αμερικανικών εταιρειών συμμετέχει στην κατασκευή ενός ολοκληρωμένου συστήματος που περιλαμβάνει αγωγό πετρελαίου, διυλιστήρια και αναβάθμιση των υποδομών των λιμανιών.

Σημείωσε ότι ιρακινά κεφάλαια έχουν ήδη εισέλθει στην συριακή αγορά, προσθέτοντας ότι πιθανότατα η πρώτη επένδυση στη Συρία μετά τη νέα περίοδο ήταν από ιρακινούς επενδυτές στον τομέα του τσιμέντου.

Πάνω από 100.000 φορτηγά διέλευσης και ασφαλή σύνορα

Στο μέτωπο της συνεργασίας ο αλ-Σαράα είπε: «Υπάρχουν πάνω από 100.000 φορτηγά που διέρχονται ως διαμετακόμιση από τη Συρία στο Ιράκ», επιπλέον πάνω από 40.000 φορτηγά σε κινήσεις εισαγωγής και εξαγωγής μεταξύ των δύο χωρών, «και όλα αυτά συνέβησαν μέσα στους τελευταίους έξι ή επτά μήνες», περιγράφοντας αυτή την αύξηση ως ταχεία και πολύ μεγάλη.

Επιβεβαίωσε ότι τα σύνορα μεταξύ των δύο χωρών «μέχρι στιγμής είναι ασφαλή», ότι η Συρία ειδοποιεί την ιρακινή κυβέρνηση για κάθε ανησυχία της και η ιρακινή κυβέρνηση ενημερώνει τη Δαμασκό για κάθε παρατήρηση, και ότι ο συντονισμός στα σύνορα πραγματοποιείται αποτελεσματικά. Διευκρίνισε ότι η Συρία επιδιώκει σύνορα ασφαλή από παραβιάσεις ασφάλειας και λαθρεμπόριο, και από κινδύνους ένοπλων και ανεξέλεγκτων σχηματισμών σε σχέση με την ιρακινή κυβέρνηση.

Πρόσθεσε ότι η Δαμασκός μίλησε από τις πρώτες στιγμές για τη συγκέντρωση/περιορισμό των όπλων στα χέρια του κράτους, ότι αυτό επιτεύχθηκε με συμφωνία, και ότι το ζήτημα του βορειοανατολικού τμήματος της Συρίας, όπου υπήρχαν βάσεις τεσσάρων μεγάλων χωρών — Βρετανίας, Γαλλίας, ΗΠΑ και Ρωσίας — καθώς και δυνάμεις των Συριακών Δημοκρατικών Δυνάμεων (SDF), επιλύθηκε με την ενσωμάτωση αυτών των δυνάμεων στο συριακό κράτος.

Η στάση της ιρακινής κυβέρνησης και η επίσκεψη του Ζεϊντί

Ο αλ-Σαράα επαίνεσε τη στάση της κεντρικής κυβέρνησης στη Βαγδάτη, λέγοντας ότι η πολιτική της ήταν θετική απέναντι στη Συρία από τις πρώτες στιγμές, παρά τις προσπάθειες κάποιων να την ωθήσουν σε αρνητικές αποφάσεις, και ότι η κατεύθυνση της προηγούμενης κυβέρνησης υπό τον Σουντάνι ήταν ορθή, ενώ η πραγματικότητα διόρθωσε την λανθασμένη πορεία προς την οποία ωθήθηκε από κάποιες πολιτικές δυνάμεις.

Καλωσόρισε την επίσκεψη του πρωθυπουργού Άλι αλ-Ζεϊντί στη Συρία, υπενθυμίζοντας ότι η Δαμασκός ήταν από τους πρώτους που τον συνεχάρησαν κατά την ανάληψη της πρωθυπουργίας, και θεωρώντας ότι τον τελευταίο ενάμιση χρόνο χτίστηκε κάτι καλό στις σχέσεις Συρίας–Ιράκ, ειδικά στον οικονομικό τομέα, και ότι «η σταθερότητα της Συρίας ωφελεί το Ιράκ όπως και η σταθερότητα του Ιράκ ωφελεί τη Συρία».

Είπε ότι ο Ζεϊντί «φαίνεται αποφασισμένος να πατάξει τη διαφθορά», καλώντας την ιρακινή κοινωνία να στηρίξει αυτήν την κατεύθυνση, και ανακοινώνοντας την υποστήριξη της Συρίας στην επιλογή για συγκέντρωση των όπλων που προωθεί, προσθέτοντας ότι «όταν το κράτος συγκροτεί έναν ενιαίο και ισχυρό στρατό, αυτό είναι δύναμη και προστασία για όλους», και ότι η απόφαση για ειρήνη ή πόλεμο είναι εργαλείο που δεν πρέπει να αποσυρθεί από το κράτος.

Το ΙΚ και το ζήτημα των συριακών κρατουμένων

Στο θέμα της ασφάλειας ο αλ-Σαράα είπε ότι οι απειλές από το Ισλαμικό Κράτος «μειώνονται σταδιακά», αλλά προσέθεσε ότι «αυτό δεν σημαίνει πως έχουμε φτάσει σε επίπεδο επαρκούς ηρεμίας», και τόνισε τη σημασία του συντονισμού μεταξύ των δύο χωρών επειδή η διάσπαση και η κατάρρευση σε οποιαδήποτε χώρα δημιουργούν κατάλληλο έδαφος για την εξάπλωση αυτής της ιδεολογίας.

Για τους κρατούμενους που παρέδωσαν οι δυνάμεις του συνασπισμού από τις συριακές φυλακές στην ιρακινή κυβέρνηση, διευκρίνισε ότι μεταξύ τους υπάρχουν περίπου 3.000 Σύροι, και ότι συζητήθηκε το θέμα με τον πρόεδρο του Ανώτατου Δικαστικού Συμβουλίου του Ιράκ, Φαΐκ Ζιντάν, ο οποίος επισκέφθηκε τη Συρία και συνάντησε το υπουργείο Δικαιοσύνης για να καταρτίσουν πρόγραμμα που να τους κατανέμει σε κατηγορίες, επισημαίνοντας ότι κάποιοι από αυτούς δεν έχουν σχέση με την οργάνωση, και τονίζοντας ότι η Συρία πρέπει να αναλάβει την ευθύνη για τους πολίτες της «και να μην μεταθέσει αυτό το βάρος στο Ιράκ».

Νερό και γεωργία ως τροφεντική κοιτίδα για την περιοχή

Ο αλ-Σαράα περιέγραψε το νερό ως το πιο σημαντικό κοινό στοιχείο μεταξύ των δύο χωρών, εξηγώντας ότι ο Ευφράτης διασχίζει μεγάλο μέρος της Συρίας, ενώ ο Τίγρης διασχίζει ένα μικρό τμήμα ως συνοριακή περίπτωση μεταξύ των δύο χωρών, και κάλεσε να θεωρηθούν οι γεωργικές εκτάσεις στη Συρία και το Ιράκ «ως αποθήκη τροφής για ολόκληρη την περιοχή».

Είπε ότι μεταξύ των δύο χωρών υπάρχουν περίπου 80 έως 100 εκατομμύρια ντουνούμ (δούναμ) γης ικανής να εφοδιάσει περίπου 100 έως 130 εκατομμύρια ανθρώπους, και ότι μελέτες που πραγματοποιήθηκαν σε συνεργασία με τη Δανία και την Ολλανδία για σύγχρονες γεωργικές τεχνικές που εξοικονομούν νερό έδειξαν δυνατότητα αύξησης της αγροτικής παραγωγής κατά 50–70% σε ορισμένες περιοχές, προτείνοντας μια ενιαία στρατηγική για τη διαχείριση των μεριδίων ύδατος και την αγροτική επένδυση.

Επίσκεψη στον τάφο της Κυρίας Ζαϊνάμπ

Για τις επισκέψεις Ιρακινών στο ιερό της Κυρίας Ζαϊνάμπ, ο αλ-Σαράα είπε ότι «είναι εφικτό» και ότι η Συρία δεν έχει αντίρρηση, εκτός από την επιβεβαίωση της ασφάλειας του περιβάλλοντος. Αποκάλυψε ότι η Συρία ήταν έτοιμη γι’ αυτό πριν από μήνες, αλλά προσπάθειες ορισμένων οργανώσεων να προκαλέσουν θρησκευτικές εντάσεις ματαιώθηκαν και οι εμπλεκόμενοι συνελήφθησαν.

Διευκρίνισε ότι η Συρία δεν βλέπει τις σχέσεις με το Ιράκ «υπό το πρίσμα θρησκευτικής ή εθνοτικής ταυτότητας», και ότι τα μνημεία που ενδιαφέρουν την τιμητική σιιτική κοινότητα είναι προσβάσιμα και επισκέπτονται επίσης και Σύροι, προσθέτοντας ότι «η υποδοχή των αντιπροσωπειών από το Ιράκ, αν θέλει ο Θεός, θα γίνει σύντομα».

Η προσωπική του εμπειρία στο Ιράκ και το μήνυμά του προς τους Ιρακινούς

Ο αλ-Σαράα μίλησε για την προσωπική του εμπειρία στο Ιράκ, λέγοντας ότι εισήλθε στο Ιράκ περίπου μια εβδομάδα έως δέκα ημέρες πριν την είσοδο των αμερικανικών δυνάμεων το 2003, όταν ήταν 18 ετών, και ότι πήγε μόνος του χωρίς οργανωτικούς δεσμούς από κίνητρο «τιμής» για να αντιμετωπίσει τις αμερικανικές δυνάμεις. Είπε ότι φυλακίστηκε στο Ιράκ περίπου το 2005 και αποφυλακίστηκε το 2011 επιστρέφοντας στη Συρία με την έναρξη της επανάστασης, και ότι δεν συμμετείχε στις θρησκευτικές συγκρούσεις που γνώρισε το Ιράκ το 2006. «Σε αυτή την ηλικία δεν είχα ποτέ τη συνήθεια να βλάπτω κάποιον αμάχο ή άοπλο», είπε, προσθέτοντας ότι «υπάρχει μεγάλη διαφορά μεταξύ μαχητή και δολοφόνου».

Περιέγραψε τους Ιρακινούς ως «ανθρώπους με ανδρεία, γενναιοδωρία, αίσθημα τιμής και τόλμη», και στο μήνυμά του προς αυτούς είπε ότι οι δύο χώρες διανύουν μια επικίνδυνη περίοδο, αλλά έχουν «μια ιστορική και πολύτιμη ευκαιρία» να ανακτήσουν τη λήψη αποφάσεων στην περιοχή. Σημείωσε ότι σε Συρία και Ιράκ μαζί υπάρχουν πάνω από 10 εκατομμύρια πρόσφυγες στη Δύση, καλώντας σε συνεργασία για τη δημιουργία των κατάλληλων συνθηκών για την επιστροφή τους.

Ολοκλήρωσε λέγοντας ότι οι κοινωνίες των δύο χωρών υπέφεραν επί 60 έως 70 χρόνια από πραξικοπήματα, συγκρούσεις και πολέμους, και ότι το Ιράκ δεν γνώρισε σταθερότητα από το 2003, θεωρώντας ότι «23 χρόνια αρκούν για να οικοδομήσει κανείς ένα ισχυρό κράτος», και ότι σήμερα αποτελεί «την καλύτερη δυνατή ευκαιρία» για το Ιράκ και τη Συρία.